dinsdag 15 november 2011

De bronnen van René Appel


Verslag hoorcollege René Appel bij dewebschrijvers.nl op 12 november jl.

deel 1
Waar haalt een René Appel zijn ideeën vandaan?

  1. Uit de media (TV, kranten etc.)
  2. De dingen die hij hoort en ziet in zijn omgeving.
  3. Zijn fantasie
1.Wanneer berichten je op een of andere manier prikkelen, knip ze uit en stop ze in een mapje. Misschien doe je er niet direct wat mee, of misschien wel nooit, maar hou ze achter de hand als mogelijke aanleiding voor een verhaal of roman.
Voorbeeld: een man is getrouwd met de moordenares van zijn voormalige vriendin (Krantenknipsel).
Of uit het programma ‘De Ronde van Witteman’ – Een vrouw kwam er per ongeluk achter dat haar nieuwe vriend een moord heeft gepleegd. Ze ging er niet mee naar de politie uit angst, dat hij op vrij voeten zou blijven en zij dan zijn volgende slachtoffer zou zijn. (Dit laatste verhaal heeft Rene Appel als inspiratie gebruikt voor een van zijn boeken.)

2. René Appel is weliswaar een schrijver van thrillers, maar is zelf een brave burger en komt in zijn omgeving vrijwel geen criminele zaken tegen. Hij heeft vaker te maken met de ‘kleine’ problemen van de burgerij. Maar ook een echtscheidingsverhaal kan de aanleiding zijn voor het schrijven van een spannend verhaal. (Het was de aanleiding voor het boek Goede Vrienden: een vrouw vertrekt met haar nieuwe vriend en dochter naar Amerika. De vader van het kind blijft machteloos in Nederland achter).

3. Soms fantaseert René een mooie scene in zijn hoofd. Een scène, die de inspiratie is voor een thrillerverhaal. Soms komt zo’n scene uiteindelijk niet in het boek terecht, maar was het wel de aanleiding.

Appel houdt van een ‘van kwaad tot erger scenario’: een ogenschijnlijk klein conflict ontwikkelt zich van kwaad tot erger en escaleert volledig. Niet leuk in het echte leven, wel heel mooi voor verhalen/boeken.
'Ongelukkige mensen zijn nou eenmaal interessanter dan gelukkige mensen.'  

donderdag 10 november 2011

Een verhaal in drie zinnen

Tijdens het hoor/werkcollege van Lupko Ellen spreekt hij over de simpele basis van elk verhaal; het begin, midden en einde.

In het begin, de exposé, wordt duidelijk waar het om gaat. De lezer wordt geïnformeerd over de 5 W's: 
wie spelen er een rol in het verhaal,
wat voor mensen (dingen,dieren) zijn het en wat is er aan de hand,
waar speelt het verhaal zich af (plaats, ruimte),
wanneer speelt het verhaal zich af (heden,verleden,toekomst),
en
waarom speelt het verhaal zich af (motieven).


In het midden ontwikkelt het verhaal zich; de personages krijgen te maken met elkaar, met tegenstellingen, conflicten, obstakels en de spanning neemt toe. In de ontwikkeling is de kunst van het schrijven het meenemen van de lezer van verwachting naar verwachting, van nieuwsgierigheid (hoe gaat dit verder) naar nieuwsgierigheid (hoe gaat dit door), of van verlangen naar verlangen.

Bij het einde, de climax, valt de puzzel in elkaar, komt het conflict tot een definitieve uitbarsting, komen mensen weer samen of raken definitief gescheiden, wordt de nieuwsgierigheid van de lezer bevredigd.

Natuurlijk is hier veel en veel meer over te zeggen, er zijn boeken vol over geschreven, en is dit overzicht niet volledig. Maar wel voldoende.

Voor Lupko voldoende om een leuke opdracht te geven aan zijn toehoorders:
Schrijf een verhaal, met begin,midden en einde, in DRIE ZINNEN.

Vind je dit leuk? Schrijf dan ook zo'n verhaal en stuur in naar:
redactie@dewebschrijvers.nl
   

maandag 7 november 2011

Vijf Valkuilen Bij Schrijven



Zaterdag trapte Lupko Ellen af met de serie hoor/werkcolleges van dewebschrijvers.nl
Lupko, de schrijver van de Menkema Triologie, was dit jaar een van de vijf genomineerden voor de Gouden Strop, de prijs voor het beste spannende boek.
Hij is degene, die de coaching zal doen van de deelnemers, die hun korte spannende verhalen inzenden bij de webschrijvers.nl
De middag bestond uit een korte kennismaking, een inleiding over schrijven, een observatieopdracht en het schrijven van een biografie in 6 minuten en een betoog over valkuilen bij het beginnend schrijven.
Over de valkuilen gaat het hier:
1.       Het beeld dat in je hoofd zit, zit nog niet in het hoofd van je lezer
Veel beginnende schrijvers concentreren zich op de beschrijving van hun personages, innerlijk en uiterlijk, en vergeten de omgeving te beschrijven. Aan de hand van een korte oefening – stel je een vrouw op straat voor- wordt al snel duidelijk hoeveel relevante informatie in de omgeving aanwezig is: de tijd van de dag, de tijd van het jaar, de tijd in de geschiedenis, de plaats, drukte of stilte, mensen of geen mensen , de mode, etc.
De beschrijving plaatst de persoon in de wereld.   
2.       Het gebruiken van woorden als opeens, plotseling, moeizaam, mysterieus
In het schrijven van spannende verhalen lijken dit soort woorden logisch, ze suggereren schrik, angst, spanning. Toch is het een zwaktebod, het is juist aan de schrijver om dat gevoel van plotseling, opeens, spanning aan de lezer te geven en het niet te benoemen.
Een woord als moeizaam valt in een andere categorie. Hoe ziet moeizaam er uit? Wat zie je voor je als iemand moeizaam uit bed stapt? Beschrijf dat dan!   
3.       Realiseer je dat de beschrijving er is ter ondersteuning van de handeling en niet andersom
Bij een spannend verhaal gaat het om de handeling. Wat doen de personages en wat zullen ze gaan doen, dat is de motor van het verhaal. Beschrijvingen, hoe noodzakelijk ook ( zie 1), zijn uiteindelijk ondersteunend en het is heel verleidelijk om je in de details van de beschrijving te verliezen.  Niet doen.
4.       Geef niet toe aan je weerzin om te herschrijven, durf kritisch te zijn op jezelf
Veel beginnende schrijvers zijn voldaan als ze hun eerste verhaal of roman af hebben. Alles staat op papier, ze zijn klaar. In werkelijkheid ben je dan pas halverwege, redacteuren van uitgeverijen weten het als geen ander. Jouw verhaal moet dan nog het verhaal voor de lezer worden en dat betekent kritisch lezen, herschrijven, herschrijven, herschrijven. Iedereen heeft blinde vlekken, zelfs de allergrootste schrijvers, iedereen heeft een kritische blik van anderen nodig. Dus: wees kwetsbaar, laat je verhalen lezen en herschrijf.    
5.       Wees geloofwaardig
Het lijkt een open deur, maar toch. Zeker bij een spannend verhaal wil de anekdote er nog al eens met het karakter van de personages vandoor gaan. In het begin stapt de inspecteur nog ‘moeizaam’ uit zijn bed, even later rent hij monter in volle sprint achter de boef aan. Het is een simpel voorbeeld, maar het komt in allerlei gradaties voor.
Het is niet erg om de zaken anders te maken, maar wees je bewust dat alles consequenties heeft.  Uiteindelijk moet je zelf geloven in het verhaal, dat je schrijft.
Zaterdag 12 november laat René Appel zijn licht schijnen op het spannende verhaal. 14.00 uur, het Paleis, Groningen, entree 7,50 

z


zaterdag 22 oktober 2011

Rita Spijker

Het is nog maar een paar jaar geleden, dat Rita Spijker een lezer was. Niet zomaar een lezer, maar een 1000 boeken lezer. Altijd en overal zag je haar met een boek. 'Het leven is lezen,' leek haar motto.
Nooit dacht ze erover om schrijver te zijn. 'Schrijvers zijn anderen dan lezers,' zal ze gedacht hebben.
Tot ze, tijdens een etentje, wordt uitgedaagd. Ze zit op haar praatstoel. In samenspraak met witte wijn en een glimlachend gehoor tuigt zij de verhalen op van vrouwen van een zekere leeftijd, die hun heil zoeken bij buitenissige therapieën, zalvende goeroes, knedende masseurs en hooglevende Geesten. 'Schrijf dat maar eens op,' zegt een man in het gezelschap gekscherend. Rita bluft dat ze daar wel toe in staat is, maar denkt 'hij heeft gedronken, ik heb gedronken, morgen is het zaterdag en lees ik verder in mijn boek.'     
Maandag belt hij haar. Hij is uitgever, doet haar een voorstel en geeft haar het nummer van de redacteur, die haar zal helpen bij het schrijven van haar eerste boek. Rita valt om van verbazing. Ze schrijft als in één adem haar roman Kreukherstellend. Een carrière is begonnen.
Haar laatste schrijversdaad is het korte 1000 woordenverhaal Onenightstand, het winnende verhaal van VPRO's Café de Liefde, gepubliceerd in de Volkskrant van 22 oktober en verfilmd en uitgezonden in café de Liefde van 24 oktober 2011.



Nu is Rita een schrijfster. Haar nieuwste roman Ver van mij komt in februari uit. 
Als ze niet schrijft, leest ze nog steeds. meer over Rita op www.ritaspijker.nl

Rita Spijker is de hoofdcoach van het tweede korte verhalenproject van dewebschrijvers.nl
Het project begint op 1 december en heeft als thema Vriendschap en andere ongemakken, het thema van de Boekenweek 2012. We hebben besloten om er een duizend-en-één woorden project van te maken.
Voor lezers en schrijvers.

woensdag 12 oktober 2011

Elle van Rijn

Vandaag denk ik aan Elle van Rijn:


Een rekensom. Een gemiddeld boek van tegen de driehonderd pagina’s telt zo’n 80.000 woorden. Met een lettergemiddelde van 5,6 per woord komt dit neer op  448000 vingeraanslagen. Hiervoor zit een schrijver zo’n 86322 minuten achter zijn laptop. Oftewel 1438,7 uren. Wat weer neerkomt op  287,74 dagen. En dit alles, al deze minuten, uren, dagen, weken, zittend voor een leeg computerscherm, in volledige eenzaamheid. Waarom zou iemand dit uit vrije wil doen?

Haar nieuwste roman, waar ze zo over klaagt heet ‘ De dag dat ik Johannes Klein doodreed.’
Hierin beschrijft Elle van Rijn één dag uit het leven van Vanessa (een kinderboekenschrijfster met een wanhopige kinderwens), diezelfde dag in het leven van John en van de 10-jarige Johan, de zoon van John.  Drie verhalen,die in een dramatische ontknoping bij elkaar gebracht worden.

‘De titel is ontstaan toen mijn man een Dodge Durango had gekocht’, zegt Van Rijn. ‘Hij vond het stoer, maar ik moest met die enorme vrachtwagen – ik kon niet eens over de bumper heen kijken – het schoolplein op, waar kinderen op kleine fietsjes rijden. Ik werd er doodnerveus van. Toen dacht ik: wat zou het erg zijn om ooit een kind dood te rijden’.




Winneweer/ Loppersum - Op een boerenerf aan de Delleweg in Loppersum is zaterdagmiddag een 6-jarig jongetje om het leven gekomen nadat hij was overreden door een tractor met aanhangwagen.
Het kind was aan het spelen op het erf toen hij per ongeluk onder de aanhanger terecht kwam. De tractor werd bestuurd door een familielid. De traumaheli en het Mobiel Medisch Team kwamen ter plaatse. Levensreddende handelingen mochten niet baten en het kind overleed ter plekke.


vrijdag 7 oktober 2011

Bulstronk

Spannende verhalen: wie overtreft Roald Dahl in dit genre?
Vreemd dat Nederlandse schrijvers van psychologische thrillers, literaire thrillers of gewoon spannende romans Roald Dahl niet noemen als hun voorbeeld. Ze hebben toch ook met rode oren onder de dekens doorgelezen?
Vaders en moeders straf getrotseerd, want stoppen is geen optie!  Die schrijvers: Ze hebben het in hun kinderlijke oprechtheid natuurlijk al lang door. Nooit zullen ze over die vermaledijde Dahl heen kunnen.
In Mathilde, is de spanning zo subliem, zo onweerstaanbaar dreigend voor Mathilde en juffrouw Engel, dat ik en mijn lieve dochter huiverden alsof ons leven er van afhing: het is onvergetelijk.
Bulstronk is het model-spanning-makende-personage voor elke schrijver!
Dank jewel Dahl.
 

maandag 3 oktober 2011

Patricia Highsmith (2)

Schrijven is geen kunstje, vindt Patricia Highsmith, daar laat ze geen enkele twijfel over bestaan in haar vermakelijke en instructieve  Hoe schrijf ik een spannend boek .
Patricia Highsmith heeft een hekel aan detectives of thrillers waarbij de plot neerkomt op een of ander foefje, een wetenswaardigheid uit een of ander wetenschapsgebied. Een ontsnappingstruc, noemt ze dat. Dit soort schrijverstrucs kunnen alleen werken wanneer ze door personages tot leven worden gewekt, maar meestal is het gewoon niks, al is ze wel zo reëel om toe te geven dat ze er ook wel eens mee gewerkt heeft, ‘als ik op een grappig idee stuitte’.
Dit kleine, in het Engels nog steeds verkrijgbare, boekje van Patricia Highsmith is vooral te lezen als een vrolijke inleiding op haar eigen werk en als een ode aan haar rotsvaste geloof in het schrijversvak en het schrijversbestaan. Ze heeft er altijd van genoten, dat is duidelijk, ze laat op iedere bladzijde doorschemeren hoe geweldig leuk schrijven is, ook al gaat het wel eens mis. Niet treuren, gewoon iets anders gaan doen en dan komt het goed.
Over de losse moraal van haar helden schrijft ze maar weinig, ze voelt er niets voor het daar altijd maar weer over te moeten hebben. Moordenaars en andere griezels vindt ze net echte mensen, dus schrijft ze vol compassie hoe ze die toch altijd sympathiek probeerde te krijgen.